EORI w UK po Brexicie — co to jest, jak uzyskać i kiedy jest wymagany?

Czym jest numer EORI i do czego służy?

EORI (ang. Economic Operators Registration and Identification) to numer rejestracyjny nadawany przedsiębiorcom uczestniczącym w obrocie towarowym z krajami spoza Unii Europejskiej. Organ celny używa go do identyfikacji firmy w zgłoszeniach celnych i przy wielu czynnościach celnych związanych z importem, eksportem lub tranzytem.

W praktyce EORI to odpowiednik NIP-u w świecie ceł: bez niego system celny nie wie, kto składa zgłoszenie.

Po Brexicie Wielka Brytania stała się krajem trzecim — co oznacza, że każdy eksport z Polski do UK i każdy import z UK do Polski wymaga pełnej odprawy celnej. W efekcie:

• eksporter z Polski potrzebuje EORI PL (w systemie UE) do złożenia deklaracji eksportowej;
• importer w UK potrzebuje EORI GB (w systemie HMRC) do złożenia deklaracji importowej;
• polska firma importująca z UK do Polski potrzebuje EORI PL do odprawy importowej w UE.

EORI PL a EORI GB — kluczowe różnice

Są to dwa całkowicie odrębne rejestry, prowadzone przez różne organy celne:

Kto potrzebuje numeru EORI GB?

EORI GB jest wymagany dla każdego podmiotu, który:

• importuje towary do UK jako formalny importer (podmiot zgłaszający towar do odprawy);
• eksportuje towary z UK jako eksporter;
• działa jako agent celny lub przedstawiciel składający deklaracje w systemie UK customs/CDS;
• składa deklaracje celne w systemie CDS po stronie brytyjskiej.

Polska firma, która sprzedaje towary do UK, ale formalnym importerem jest jej brytyjski odbiorca — nie musi mieć własnego EORI GB. Odpowiedzialność celna i obowiązek numeru spoczywa wówczas na nabywcy.

Jak uzyskać EORI GB — krok po kroku

Wniosek o EORI GB składa się przez portal GOV.UK:

1. Wejdź na gov.uk/eori i wybierz opcję rejestracji dla firm spoza UK.
2. Przygotuj dane firmy: numer VAT (jeśli firma jest zarejestrowana do VAT w UK), numer rejestracyjny lub NIP, adres siedziby.
3. Wypełnij formularz online — podaj rodzaj planowanych operacji celnych (import, eksport lub oba).
4. Poczekaj na nadanie numeru — HMRC wysyła EORI GB e-mailem w ciągu 5–7 dni roboczych.
5. Przekaż numer agentowi celnemu przed pierwszą wysyłką — będzie wymagany do złożenia deklaracji CDS.

EORI GB jest ważny bezterminowo — nie wymaga corocznego odnawiania. W przypadku zmiany nazwy firmy, adresu lub formy prawnej należy zaktualizować dane w systemie HMRC.

Co zrobić, gdy wysyłka jest pilna, a firma nie ma jeszcze EORI GB?

Brak EORI GB nie musi całkowicie blokować pierwszej wysyłki — ale wymaga przemyślanego podejścia:

• Nabywca jako importer — przy warunkach takich jak DAP obowiązki importowe w UK zwykle leżą po stronie nabywcy, natomiast przy DDP po stronie sprzedawcy. Przy EXW trzeba szczególnie uważać: choć kupujący przejmuje wiele obowiązków, model odprawy powinien być jasno ustalony przed wysyłką.
• Indirect representation — w niektórych przypadkach możliwa jest reprezentacja pośrednia, w której agent celny działa we własnym imieniu, ale na rzecz klienta. Nie każdy agent ją oferuje, ponieważ wiąże się z większą odpowiedzialnością i ryzykiem celnym.
• Przyspieszenie przez HMRC — w uzasadnionych przypadkach możliwy jest kontakt z HMRC w celu przyspieszenia procedury, jednak nie jest to gwarantowane.

Najlepsze rozwiązanie: złożyć wniosek o EORI GB z wyprzedzeniem — jeszcze przed podpisaniem umowy z klientem brytyjskim lub przed pierwszą planowaną wysyłką.

3 najczęstsze błędy związane z EORI

• Używanie EORI PL do odprawy w UK — numer z rejestru UE nie jest rozpoznawany przez brytyjski system CDS. Deklaracja zostanie odrzucona.
• Brak aktualizacji danych po zmianie firmy — zmiana nazwy, adresu lub formy prawnej bez powiadomienia HMRC może skutkować problemami przy kolejnych odprawach.
• Zakładanie, że klient w UK „sam to ogarnie" — przy warunkach DDP polska firma jest odpowiedzialna za odprawę importową w UK i musi mieć własny EORI GB lub działać przez agenta z direct representation.

Jak J.Dauman Logistics pomaga przy rejestracji EORI i obsłudze celnej?

Rejestracja EORI GB to pierwszy krok — ale sam numer nie wystarczy do sprawnej obsługi celnej. J.Dauman Logistics pomaga polskim firmom przejść przez cały proces wejścia na rynek UK:

• weryfikujemy, czy firma potrzebuje EORI GB na podstawie modelu handlowego i warunków Incoterms;
• doradzamy przy wyborze formy reprezentacji celnej (direct vs indirect);
• obsługujemy deklaracje celne CDS po stronie UK;
• pomagamy przy rejestracji VAT w UK, jeśli jest wymagana;
• koordynujemy odprawę importową i eksportową na trasie PL–UK.

Jeśli dopiero zaczynasz handel z UK lub planujesz pierwszą wysyłkę — skontaktuj się z nami. Ocenimy Twój model operacyjny i wskażemy, jakich rejestracji potrzebujesz, zanim towar ruszy z magazynu.

EORI GB a VAT w UK — to nie to samo

Wiele firm myli EORI z rejestracją do VAT. To dwie odrębne rejestracje, które służą różnym celom:

• EORI GB identyfikuje firmę w procedurach celnych — jest potrzebny do składania deklaracji celnych w CDS i przy innych czynnościach celnych po stronie UK.
• UK VAT registration dotyczy rozliczeń podatku VAT od sprzedaży na terenie UK.

Posiadanie EORI GB nie oznacza automatycznej rejestracji do VAT w UK — i odwrotnie. W niektórych modelach sprzedaży firma może potrzebować obu numerów, ale są to dwie osobne procedury składane do HMRC. Jeśli nie masz pewności, które rejestracje są wymagane w Twoim przypadku — skontaktuj się z nami przed pierwszą wysyłką.

FAQ — najczęściej zadawane pytania o EORI w UK

Czy polska firma zawsze potrzebuje EORI GB, żeby sprzedawać do UK?

Nie zawsze. Jeśli warunki Incoterms przenoszą obowiązek celny na nabywcę w UK (np. DAP, EXW), formalnym importerem jest klient brytyjski i to on używa swojego EORI GB. Polska firma potrzebuje własnego EORI GB tylko wtedy, gdy sama jest formalnym importerem w UK — np. przy warunkach DDP.

Na jak długo jest ważny numer EORI GB?

Numer EORI GB jest ważny bezterminowo — nie wymaga corocznego odnawiania. Należy jedynie aktualizować dane firmy w systemie HMRC w przypadku zmian rejestracyjnych (nazwa, adres, forma prawna).

Jak długo trwa uzyskanie EORI GB?

Standardowo HMRC nadaje numer EORI GB w ciągu 5–7 dni roboczych od złożenia kompletnego wniosku online. Nie należy zakładać, że numer zostanie nadany tego samego dnia — warto złożyć wniosek z wyprzedzeniem, najlepiej przed planowaną wysyłką.